İsim hakkı sorgulama tek bir veri tabanında bütün kullanım haklarını veren bir işlem değildir. Marka, ticaret unvanı, alan adı ve sosyal medya hesabı farklı kayıt ve kullanım alanlarıdır. Bir adın bunlardan birinde uygun görünmesi diğerlerinde de serbest olduğunu göstermez.
İlk adım, “isim hakkı” ifadesiyle neyi kastettiğinizi belirlemektir. Ürün ambalajındaki adı mı, şirketin resmî unvanını mı, bir internet adresini mi araştırıyorsunuz? Aynı sözcük birkaç yerde kullanılsa bile her kontrol ayrı soru üretir.
Dört kayıt alanını birbirinden ayırın
TÜRKPATENT’in marka tanımı, malları veya hizmetleri ayırt eden işarete odaklanır. Şirketin unvanı ile pazarda kullandığı marka aynı olabilir; ancak marka başvurusunda işaret ve mal veya hizmet kapsamı ayrıca belirlenir. Kanunun 6. maddesinde önceki ticaret unvanı ve kişi adı gibi haklar da değerlendirme konusu olabilir. 6769 sayılı Kanun
Tablonun tamamı için yana kaydırın →
| Araştırılan alan | Temel soru | Yerine geçmediği kontrol |
|---|---|---|
| Marka sicili | İlgili işaret için hangi başvuru ve tesciller var? | Alan adının kayıt edilebilirliği |
| Ticaret unvanı | Şirketin resmî adı nasıl kayıtlı? | Bütün ürünlerde marka uygunluğu |
| Alan adı | İnternet adresi kim tarafından kullanılıyor? | Marka hakkının kapsamı |
| Sosyal hesap | Platformdaki kullanıcı adı ve kullanım nedir? | Resmî marka tescili |
Sosyal medya hesabını almak veya alan adını kaydetmek, aynı ad üzerinde koşulsuz marka hakkı edinildiği anlamına gelmez. WIPO’nun alan adı uyuşmazlık rehberi, alan adı kayıtlarıyla marka hakları arasında uyuşmazlık çıkabileceğini gösterir; tescil de bütün alan adlarının otomatik devrini sağlamaz.
Örnek: şirket adıyla mağaza adı farklıysa
Varsayımsal bir şirket resmî unvanıyla ticaret yaparken mağazasını daha kısa bir adla tanıtıyor olsun. Ürün paketinde üçüncü bir seri adı kullanıyor. Yalnızca şirket unvanını araştırmak, müşterinin gördüğü mağaza ve ürün işaretlerini dışarıda bırakır. Hazırlıkta her adın nerede göründüğünü ayrı kaydetmek gerekir.
Başka bir işletme ise tek adı tabela, ambalaj ve internet sitesinde kullanır. Bu kez işaret ortak olsa da kapsamdaki ürün ve hizmetler ayrılır. İki örnekte de “şirketi kurdum, isim işi bitti” yaklaşımı yeterli değildir. Araştırmanın konusu gerçek kullanıma göre belirlenmelidir.
Bir isim envanteri hazırlayın
Her işaret için dört sütun açın: kullanılan yazılış, kullanım yeri, ilgili kişi veya şirket, dayanak kayıt. Logo içindeki kısaltmayı ve müşterilerin kullandığı kısa adı da ekleyin. Bir ajansın yönettiği alan adıyla şirketin sahip olduğu markayı aynı mülkiyet bilgisi altında toplamayın.
Sonra resmî marka araştırmasında tam ve yakın isimleri inceleyin. İnternet araması, tabelalar ve çevrimiçi mağazalar da ticari kullanım hakkında ek bilgi sağlayabilir. Ancak bu ek bulguları marka sicilindeki kayıtla aynı kanıt türü olarak sunmayın; kaynağını ve tarihini not edin.
Araştırma dosyasının kontrol listesi
- Ana ad, kısaltma ve varsa ürün serilerinin isimleri.
- Mal ve hizmetlerin somut listesi.
- Şirket unvanı ile marka sahibinin ilişkisi.
- Alan adı ve sosyal hesapların kontrol bilgileri.
- Benzer isimlerin kaynak ve tarihli kayıtları.
- Önceki kullanım, sözleşme veya devir belgeleri.
Bu hazırlıktan sonra isim tescil sorgulama rehberi ile sicil sonuçlarını okuyabilir, marka araştırması için kapsamlı bilgi paylaşabilirsiniz. Adı kullanma planı netleştiğinde isim hakkı almak için gereken adımlar başvuru hazırlığına geçişi açıklar.
Sık sorulan sorular
Ticaret unvanım kayıtlıysa aynı adla marka başvurusu gereksiz mi?
Bu kayıtlar aynı işlemi yapmaz. Mal veya hizmetlerde kullanılan işaretin marka olarak değerlendirilmesi ayrı konudur. Önce unvanın müşteriye marka olarak hangi biçimde sunulduğunu belirleyin.
Kendi adımı kullanıyorsam araştırma yapmam gerekir mi?
Kişi adı marka olabilir, ancak adı taşımanız bütün ticari kullanımlarda otomatik uygunluk sağlamaz. Önceki haklar, kullanım biçimi ve ilgili faaliyetler birlikte incelenir.
Sosyal medya hesabını önce ben açtım; kesin öncelik benim mi?
Hesabın açılış tarihi tek başına bütün hakları çözmez. Ticari kullanımın niteliği, önceki kayıtlar ve diğer deliller değerlendirilir. Ekran görüntülerini saklayın, fakat bunları doğrudan tescil belgesi gibi yorumlamayın.