Marka ismi bulmaya kelime üretmekten önce işletmenin ne sunduğunu ve ismin nerede kullanılacağını yazarak başlayın. İyi hazırlanmış kısa liste, yalnızca kulağa hoş gelen adlardan oluşmaz; faaliyetle uyum, anlaşılabilirlik ve hukuki araştırma ihtiyacını birlikte gösterir. Hiçbir yaratıcı yöntem bir ismin tescile uygunluğunu kendiliğinden doğrulamaz.
Bir sayfalık isim briefi hazırlayın
Ürün veya hizmeti herkesin anlayacağı bir cümleyle anlatın. Sonra alıcının kim olduğunu, satın alma bağlamını ve müşterinin sizden beklediği temel farkı yazın. “Kaliteli ve yenilikçi olmak” gibi hemen her işletmeye uyabilecek sıfatlar yerine somut ayrımları seçin: küçük paket, yerinde servis, çocuklara yönelik eğitim veya teknik destek gibi.
İsmin kullanılacağı yerleri de belirtin. Telefonda söylenecek bir hizmet adıyla küçük ambalajda görünecek ürün adı aynı pratik sorunları yaratmayabilir. Uzun bir adın zor yazılması ticari değerlendirmedir; kısa olması ise hukuken uygun olduğunu göstermez.
Adayları üç ayrı ölçüyle değerlendirin
Tablonun tamamı için yana kaydırın →
| Ölçü | Yapılabilecek çalışma | Sonucun sınırı |
|---|---|---|
| Anlaşılabilirlik | Adı sesli söyleyip yazdırma | Hukuki uygunluğu göstermez |
| İşletmeye uyum | Ürün ve hedef kitleyle karşılaştırma | Satış başarısını garanti etmez |
| Ayırt edicilik ve önceki haklar | İşaret ve faaliyetler için araştırma | Yalnız kişisel beğeniyle ölçülmez |
TÜRKPATENT’in marka açıklaması ayırt etme işlevini esas alır. Bir ürünün yalnızca cinsini veya özelliğini anlatan adlar bakımından Kanunun 5. maddesindeki ret nedenleri gündeme gelebilir. Bu nedenle sektör sözcüğünü aynen seçmekle ayırt edici bir işaret oluşturmayı aynı şey saymayın. 6769 sayılı Kanun
Önce çeşitlendirin, sonra daraltın
İlk turda farklı anlam alanlarından adaylar üretin: çağrışım yapan sözcükler, beklenmedik birleşimler ve uydurma kelimeler gibi. İkinci turda kolay söylenmeyen, yanlış anlaşılabilecek veya planlanan büyümeyi gereksiz sınırlayan adayları ayırın. Son turda araştırılacak birkaç ismi seçin; ilk beğenilen ada bütün bütçeyi bağlamayın.
Varsayımsal bir atölye, yalnızca bugün ürettiği tek ürünün adını marka yapmak isteyebilir. Başka bir atölye ise birkaç ürün ailesine açılmayı planlar. İkinci işletmenin daha geniş çağrışımlı ad istemesi anlaşılırdır; fakat soyut veya uydurma bir adın her durumda tescil edileceği sonucu çıkmaz. İki modelde de somut faaliyet listesi araştırmanın temelidir.
Kullanım denemesini araştırmanın yerine koymayın
Adayı bir etiket taslağında, telefon görüşmesinde ve kısa bir metinde deneyebilirsiniz. Denemeye katılan kişilere “beğendiniz mi?” yanında “nasıl yazarsınız, hangi işi çağrıştırıyor?” sorularını yöneltin. Bu çalışma anlaşılabilirlik sorunlarını gösterir; önceki marka haklarını taramaz.
Alan adı ve sosyal hesap uygunluğunu da ayrı kontrol edin. Kullanıcı adının alınabilir olması marka sicilindeki durumu çözmez. İsim hakkı sorgulama rehberi kayıt alanlarını ayırır; yaratıcı isim yöntemleri aday üretim turunu ayrıntılandırır.
Son kısa listenizde bulunması gerekenler
- Her adayın tam yazılışı ve telaffuzu.
- Neden seçildiğini anlatan kısa gerekçe.
- Kullanılacağı ürün veya hizmetler.
- Bilinen benzer adlar ve hedef ülkeler.
- Alan adı ile sosyal hesap gözlemleri.
- Araştırma yapılana kadar açık kalan sorular.
Listeyi marka araştırması için paylaşın. Yapay zekâdan yararlanacaksanız AI ile marka adı oluşturma rehberini aday üretimiyle uygunluk kontrolünü ayırmak için kullanın.
Sık sorulan sorular
Marka ismi mutlaka uydurma bir kelime mi olmalı?
Hayır. Farklı işaret türleri değerlendirilebilir. Esas mesele, ilgili mal ve hizmetlerde ayırt edici nitelik ve önceki haklarla ilişkidir; uydurma sözcük de benzerlik riski taşıyabilir.
Anahtar kelime içeren isim aramada yükselmeyi garanti eder mi?
Hayır. İsim seçimi tek başına arama görünürlüğü garantisi vermez. Yalnızca bu amaçla tanımlayıcı bir ad seçmek, ayırt edicilik değerlendirmesini de zorlaştırabilir.
İsim araştırmasını logo çizildikten sonra mı yapmalıyım?
Sözcük adaylarını büyük tasarım ve baskı harcamalarından önce araştırmak pratiktir. Logo tamamlandığında şekil unsurları ve birleşik görünüm ayrıca değerlendirilir.