Rakip işletmelerin marka kayıtlarına bakmak, sektörde hangi isimlerin ve faaliyet tanımlarının kullanıldığını anlamaya yardımcı olabilir. Bunun için önce ne öğrenmek istediğinizi sınırlandırın. İsim seçimi yapan bir girişimin soruları ile yeni ülkeye açılan üreticinin soruları aynı değildir. Sicil verisinden yararlı bir çalışma haritası çıkarabilirsiniz; fakat kayıt sayısını satış, müşteri memnuniyeti veya pazar payı gibi okumamalısınız.
İşletme adını ve marka adını ayırın
Müşterilerin bildiği marka adı, sicildeki başvuru sahibinin ticari unvanından farklı olabilir. Bu nedenle ilk listede görünen isim, bilinen işletme unvanı ve kaynağı ayrı alanlarda tutun. Benzer unvanlı iki kuruluşu aynı işletme kabul etmeyin. Bağlantıyı doğrulayamıyorsanız “ilişki doğrulanmadı” yazın; tahmini bilgi daha sonraki tabloda kesinleşmiş gibi görünmesin.
WIPO Global Brand Database, isimler ve mal veya hizmetler gibi farklı girdilerle kayıt aramaya imkân verir. Araştırmanın hangi koleksiyonlarda yapıldığını kontrol ederek başlayın. Türkiye odaklı çalışma ile başka bir ülkeye ilişkin çalışma için aynı kapsama ulaşıldığını varsaymayın.
Haritaya yalnızca gözlenebilir alanları alın
Her satırda kaydın numarası, işareti, görünen sahibi, ilgili ülke veya ofis, mal ve hizmet açıklaması ile erişim tarihi bulunsun. Kayıt durumunu ekliyorsanız kullanılan ifadenin anlamını dosya ayrıntısından kontrol edin. Başlıkta görünmeyen sınırlamaları atlayıp tek kelimelik bir özetle hüküm vermeyin.
İkinci aşamada kendi faaliyet listenizle karşılaştırın. Rakibin geniş bir ürün listesi varsa bunun tamamını kopyalamak yerine sizin gerçekten sunduğunuz işleri işaretleyin. Kendi kapsamınızı rakibin geçmiş kararlarına dayanarak belirlemek, mevcut faaliyetinizi eksik veya gereksiz geniş anlatmanıza yol açabilir. Harita, soru üretmek için yararlıdır; hazır başvuru listesi değildir.
Kurgu örnek: aynı başlık altında farklı ürünler
Varsayımsal bir ev ürünleri girişimi iki işletmeyi karşılaştırıyor. Birinin kayıt açıklamasında mutfak gereçleri, diğerinde tekstil ürünleri dikkat çekiyor. Her iki işletme de günlük dilde “ev markası” diye anılıyor. Örnek gerçek şirket, kayıt veya müşteri dosyasına dayanmaz.
Girişim, bu gözlemden birinin daha başarılı olduğu sonucunu çıkaramaz. Yapabileceği yararlı iş, kendi mutfak ürünü ve tekstil planını iki ayrı satırda yazmak ve her biri için hangi işaretlerin inceleneceğini belirlemektir. Daha eski tarihli çok sayıda kayıt bulması da tek başına aktif satış kanıtı oluşturmaz.
Çalışmayı karara dönüştürün
Toplantı sonunda uzun bir rakip listesi yerine üç çıktı hazırlayın: daha ayrıntılı incelenecek işaretler, açıklığa kavuşturulacak mal ve hizmetler, doğrulanacak işletme bağlantıları. Her çıktıya bir sorumlu ve tamamlanma tarihi atayın. Böylece çalışma yeni veri topladıkça büyüyen ama hiçbir karara hizmet etmeyen bir dosyaya dönüşmez.
Haritayı paylaşırken gözlem ile yorumu farklı sütunlarda gösterin. “Bu açıklama kayıtta yer alıyor” gözlemdir; “işletme bu alana yatırım yapacak” bir yorumdur. İkinci cümle için başka dayanak yoksa rapora eklemeyin. Ürün lansmanı, ciro veya ihracat planı gibi ticari iddiaları marka kaydının kendisinden üretmek, kendi stratejinizi yanlış varsayımlara bağlayabilir.
Sık sorulan sorular
Rakibin sınıflarını seçersem doğru kapsamı bulmuş olur muyum?
Hayır. Faaliyetlerin aynı olduğu ayrıca gösterilmelidir. Kapsamınızı ürün katalogları ve sunduğunuz hizmetlerden hareketle hazırlayın.
Bir rakibin kaydı görünmüyorsa adı serbest midir?
Bu sonuç tek başına yeterli değildir. Aranan isim, başvuru sahibi ve veri kapsamı yeniden kontrol edilmelidir. Sonuç yorumlama rehberi bu ayrımı açıklar.